{"entities":{"Q1866537":{"pageid":1877279,"ns":120,"title":"Item:Q1866537","lastrevid":74287386,"modified":"2026-04-14T19:21:24Z","type":"item","id":"Q1866537","labels":{"en":{"language":"en","value":"Einf\u00fchrung in die Wahrscheinlichkeitstheorie und Statistik"}},"descriptions":{"en":{"language":"en","value":"scientific article; zbMATH DE number 1894190"}},"aliases":{},"claims":{"P31":[{"mainsnak":{"snaktype":"value","property":"P31","hash":"fd5912e4dab4b881a8eb0eb27e7893fef55176ad","datavalue":{"value":{"entity-type":"item","numeric-id":56887,"id":"Q56887"},"type":"wikibase-entityid"},"datatype":"wikibase-item"},"type":"statement","id":"Q1866537$586FCD57-0C95-4419-94E9-D734FD774324","rank":"normal"}],"P159":[{"mainsnak":{"snaktype":"value","property":"P159","hash":"6438e6d7e6f4dd3c378b6be8b3949f266a7edede","datavalue":{"value":{"text":"Einf\u00fchrung in die Wahrscheinlichkeitstheorie und Statistik","language":"en"},"type":"monolingualtext"},"datatype":"monolingualtext"},"type":"statement","id":"Q1866537$69A09DA0-9BBD-41FA-9185-388EE00D8A39","rank":"normal"}],"P225":[{"mainsnak":{"snaktype":"value","property":"P225","hash":"e442a1d676bc4f9dca5c370b5e4c737f89150b04","datavalue":{"value":"1012.62001","type":"string"},"datatype":"external-id"},"type":"statement","id":"Q1866537$8282D61A-D2A6-4A4D-A683-C3EA00DA38E6","rank":"normal"}],"P16":[{"mainsnak":{"snaktype":"value","property":"P16","hash":"2fcd76b571308a2c0fd6edc6c43b082c026e5f81","datavalue":{"value":{"entity-type":"item","numeric-id":1866536,"id":"Q1866536"},"type":"wikibase-entityid"},"datatype":"wikibase-item"},"type":"statement","id":"Q1866537$248E8C2B-78F0-411A-95C1-FCE7219156AA","rank":"normal"},{"mainsnak":{"snaktype":"value","property":"P16","hash":"eea5f0dde5ffb833641f3db3670b8137ce0045b2","datavalue":{"value":{"entity-type":"item","numeric-id":731944,"id":"Q731944"},"type":"wikibase-entityid"},"datatype":"wikibase-item"},"type":"statement","id":"Q1866537$BF11D232-FC63-4C0D-995F-AFA205CE374E","rank":"normal"}],"P200":[{"mainsnak":{"snaktype":"value","property":"P200","hash":"39493574ef544c7844858fc6509a3ae946deba10","datavalue":{"value":{"entity-type":"item","numeric-id":389583,"id":"Q389583"},"type":"wikibase-entityid"},"datatype":"wikibase-item"},"type":"statement","id":"Q1866537$2913E580-9F5C-4B83-8D43-9E7760929D18","rank":"normal"}],"P28":[{"mainsnak":{"snaktype":"value","property":"P28","hash":"236685ab60d647c2017b35901eda0392e27c293b","datavalue":{"value":{"time":"+2003-04-08T00:00:00Z","timezone":0,"before":0,"after":0,"precision":11,"calendarmodel":"http://www.wikidata.org/entity/Q1985727"},"type":"time"},"datatype":"time"},"type":"statement","id":"Q1866537$11C61161-4E9A-4085-8ABE-CE1F8B329E5F","rank":"normal"}],"P1448":[{"mainsnak":{"snaktype":"value","property":"P1448","hash":"079727602a8bf4506f6134ac3665cf77ac69b813","datavalue":{"value":"Zur Modellierung und Steuerung von Zufallsprozessen in Natur und Technik sowie vor allem auch in Wirtschafts- und Gesellschaftsprozessen gibt dieses Lehrbuch eine systematische Abhandlung der grundlegenden Ideen und stellt die wichtigsten Konzepte der Wahrscheinlichkeitsrechnung vor. Diese beinhalten die Modellierung von Laplace-Experimenten mit den zugeh\u00f6rigen Axiomen, die Kombinatorik, die Unabh\u00e4ngigkeit und die bedingte Wahrscheinlichkeit bis hin zum Ruinproblem, die wichtigsten diskreten und stetigen Zufallsvariablen und ihre Verteilungen mit den zugeh\u00f6rigen Parametern Erwartungswert und Varianz, einschlie\u00dflich Chebychev und Markov, mehrdimensionale diskrete und stetige Verteilungen mit Kovarianz und Korrelationskoeffizienten, analytische Methoden zur Bestimmung von Wahrscheinlichkeitsverteilungen, Grenzwerts\u00e4tze sowie Grundbegriffe der Sch\u00e4tztheorie mit konkreten Poisson-Prozessen einschlie\u00dflich erforderlicher Konvergenzbetrachtungen.   Mit h\u00e4ufigen historischen Bez\u00fcgen und ohne strenge Einbeziehung ma\u00dftheoretischer Hilfsmittel wird das intuitive Verst\u00e4ndnis des Lesers geweckt. Die gelungenen Grafiken gleichen den Verzicht auf gr\u00f6\u00dftm\u00f6gliche Verallgemeinerung aus. Die Schnittstellen zwischen aktuellen Anwendungen und klassischer Mathematik werden motivierend f\u00fcr eine systematische Einf\u00fchrung in die Wahrscheinlichkeitstheorie genutzt. Zu den wichtigsten Verteilungen der parametrischen Statistik werden die wesentlichsten Rechentechniken an zahlreichen Beispielen und zus\u00e4tzlichen \u00dcbungsaufgaben (leider ohne L\u00f6sung im Anhang) behandelt. Das Lehrbuch setzt Kenntnisse der Analysis I sowie mehrfacher Integrale voraus.","type":"string"},"datatype":"string"},"type":"statement","id":"Q1866537$112046DA-BD95-46CD-8606-D68B1F09AFC2","rank":"normal"}],"P226":[{"mainsnak":{"snaktype":"value","property":"P226","hash":"b8ca62f95b8f2005a838795e0ff2b974481916e3","datavalue":{"value":"62-01","type":"string"},"datatype":"external-id"},"type":"statement","id":"Q1866537$0119432A-4527-4586-977C-092CBCE93D0D","rank":"normal"},{"mainsnak":{"snaktype":"value","property":"P226","hash":"3abd516cf1ed91f6e6d0cecab4abda87285db3d3","datavalue":{"value":"60-01","type":"string"},"datatype":"external-id"},"type":"statement","id":"Q1866537$302EC07C-FD93-415A-B0F9-1DE17E6EEF1A","rank":"normal"}],"P1451":[{"mainsnak":{"snaktype":"value","property":"P1451","hash":"cb94589adc34ef8fe21a093d3171557504fb4671","datavalue":{"value":"1894190","type":"string"},"datatype":"external-id"},"type":"statement","id":"Q1866537$6ACE8792-A3DF-4A61-BF82-AB2C7607738E","rank":"normal"}],"P1450":[{"mainsnak":{"snaktype":"value","property":"P1450","hash":"a3bd85fad445c1aff7269509a203004be1386fc1","datavalue":{"value":"random processes","type":"string"},"datatype":"string"},"type":"statement","id":"Q1866537$DAAE262D-55D8-4ECD-B5FA-925650332D44","rank":"normal"},{"mainsnak":{"snaktype":"value","property":"P1450","hash":"8111ffa410147c00ea7cf5978a76623047a951b6","datavalue":{"value":"Laplace experiments","type":"string"},"datatype":"string"},"type":"statement","id":"Q1866537$41F42CDB-C540-4A2B-A8EC-F66D746A8606","rank":"normal"},{"mainsnak":{"snaktype":"value","property":"P1450","hash":"d85dfbb8c12f264dfb39c3a4d5addbdad662ffe2","datavalue":{"value":"ruin problem","type":"string"},"datatype":"string"},"type":"statement","id":"Q1866537$AB3C8225-B070-4B48-9101-FF898CE63296","rank":"normal"},{"mainsnak":{"snaktype":"value","property":"P1450","hash":"30ef288b891e2b8b5293f9e985b1d09e30f64b11","datavalue":{"value":"limit theorems","type":"string"},"datatype":"string"},"type":"statement","id":"Q1866537$C8D49B13-E632-4281-AD98-59D9E6CD9887","rank":"normal"},{"mainsnak":{"snaktype":"value","property":"P1450","hash":"843ff870869bb7943de45bf9206622986a177c51","datavalue":{"value":"estimation theory","type":"string"},"datatype":"string"},"type":"statement","id":"Q1866537$22D4422F-ACA6-4330-A66C-EF77F29F5B1D","rank":"normal"},{"mainsnak":{"snaktype":"value","property":"P1450","hash":"2fb5b3c775d4e2a25379b812656313d2b5b823f4","datavalue":{"value":"Poisson processes","type":"string"},"datatype":"string"},"type":"statement","id":"Q1866537$AFFAF88A-ED61-4C31-89F2-51B7307A0963","rank":"normal"},{"mainsnak":{"snaktype":"value","property":"P1450","hash":"c59f9752a57f8aedb9971bb68d07471b9b3dfa1f","datavalue":{"value":"parametric statistics","type":"string"},"datatype":"string"},"type":"statement","id":"Q1866537$C99A30BC-3279-44AC-A92A-5ACCC6093B77","rank":"normal"}],"P1460":[{"mainsnak":{"snaktype":"value","property":"P1460","hash":"57f7fea50d2ce1b39b695c4a1313582eed405e38","datavalue":{"value":{"entity-type":"item","numeric-id":5976449,"id":"Q5976449"},"type":"wikibase-entityid"},"datatype":"wikibase-item"},"type":"statement","id":"Q1866537$1BFF82E1-58E6-4F0D-9216-DF5ACFFE23A7","rank":"normal"}],"P1643":[{"mainsnak":{"snaktype":"value","property":"P1643","hash":"9a635e2b28b1c497e7a3a7c95fecb18916db4c8c","datavalue":{"value":{"entity-type":"item","numeric-id":3676955,"id":"Q3676955"},"type":"wikibase-entityid"},"datatype":"wikibase-item"},"type":"statement","qualifiers":{"P1659":[{"snaktype":"value","property":"P1659","hash":"7d9918887711ca894aa1318a7ea72ae400c162e3","datavalue":{"value":{"amount":"+0.9155435","unit":"1"},"type":"quantity"},"datatype":"quantity"}],"P1660":[{"snaktype":"value","property":"P1660","hash":"ba354e87a58191d58d132c60481c945a3234ce85","datavalue":{"value":{"entity-type":"item","numeric-id":6534273,"id":"Q6534273"},"type":"wikibase-entityid"},"datatype":"wikibase-item"}]},"qualifiers-order":["P1659","P1660"],"id":"Q1866537$199E6A27-3339-4DB2-A041-97AFD0885F7B","rank":"normal"},{"mainsnak":{"snaktype":"value","property":"P1643","hash":"df7bb8597a6beeb282dc49663ea890ce37e6b451","datavalue":{"value":{"entity-type":"item","numeric-id":3293716,"id":"Q3293716"},"type":"wikibase-entityid"},"datatype":"wikibase-item"},"type":"statement","qualifiers":{"P1659":[{"snaktype":"value","property":"P1659","hash":"d5e1673d16518de1305a13eb014063b4b17881f8","datavalue":{"value":{"amount":"+0.8964097","unit":"1"},"type":"quantity"},"datatype":"quantity"}],"P1660":[{"snaktype":"value","property":"P1660","hash":"ba354e87a58191d58d132c60481c945a3234ce85","datavalue":{"value":{"entity-type":"item","numeric-id":6534273,"id":"Q6534273"},"type":"wikibase-entityid"},"datatype":"wikibase-item"}]},"qualifiers-order":["P1659","P1660"],"id":"Q1866537$C5B75ABC-64E0-40B2-AF9E-8946BA7BDEF8","rank":"normal"},{"mainsnak":{"snaktype":"value","property":"P1643","hash":"0df552515773d62a9f71920810e29c2e6c72bb3c","datavalue":{"value":{"entity-type":"item","numeric-id":4760370,"id":"Q4760370"},"type":"wikibase-entityid"},"datatype":"wikibase-item"},"type":"statement","qualifiers":{"P1659":[{"snaktype":"value","property":"P1659","hash":"44021aac7c8fe6cea11530b614ff7e1897aef8c5","datavalue":{"value":{"amount":"+0.89388263","unit":"1"},"type":"quantity"},"datatype":"quantity"}],"P1660":[{"snaktype":"value","property":"P1660","hash":"ba354e87a58191d58d132c60481c945a3234ce85","datavalue":{"value":{"entity-type":"item","numeric-id":6534273,"id":"Q6534273"},"type":"wikibase-entityid"},"datatype":"wikibase-item"}]},"qualifiers-order":["P1659","P1660"],"id":"Q1866537$E56F3E84-0D77-4B65-8DE6-2A1C96E6D67E","rank":"normal"},{"mainsnak":{"snaktype":"value","property":"P1643","hash":"1f67330ee67d3dfe759f28a4281881a046a6ada1","datavalue":{"value":{"entity-type":"item","numeric-id":3998763,"id":"Q3998763"},"type":"wikibase-entityid"},"datatype":"wikibase-item"},"type":"statement","qualifiers":{"P1659":[{"snaktype":"value","property":"P1659","hash":"7d6e627737f5f78b4fa65d60fec08f8044511cc2","datavalue":{"value":{"amount":"+0.88811326","unit":"1"},"type":"quantity"},"datatype":"quantity"}],"P1660":[{"snaktype":"value","property":"P1660","hash":"ba354e87a58191d58d132c60481c945a3234ce85","datavalue":{"value":{"entity-type":"item","numeric-id":6534273,"id":"Q6534273"},"type":"wikibase-entityid"},"datatype":"wikibase-item"}]},"qualifiers-order":["P1659","P1660"],"id":"Q1866537$744F557B-4A39-4698-B72E-4276FC248513","rank":"normal"},{"mainsnak":{"snaktype":"value","property":"P1643","hash":"3574a08bc368c5578ea0d841c651dba0644662ed","datavalue":{"value":{"entity-type":"item","numeric-id":3239616,"id":"Q3239616"},"type":"wikibase-entityid"},"datatype":"wikibase-item"},"type":"statement","qualifiers":{"P1659":[{"snaktype":"value","property":"P1659","hash":"210a439b36780de12519ea3dbebf663da51d9c55","datavalue":{"value":{"amount":"+0.8870878","unit":"1"},"type":"quantity"},"datatype":"quantity"}],"P1660":[{"snaktype":"value","property":"P1660","hash":"ba354e87a58191d58d132c60481c945a3234ce85","datavalue":{"value":{"entity-type":"item","numeric-id":6534273,"id":"Q6534273"},"type":"wikibase-entityid"},"datatype":"wikibase-item"}]},"qualifiers-order":["P1659","P1660"],"id":"Q1866537$9ECF6F08-47F2-4185-BF1B-FF6F68859238","rank":"normal"},{"mainsnak":{"snaktype":"value","property":"P1643","hash":"f9839762a6e52bb0242cb424c4dbdf9b74e551dd","datavalue":{"value":{"entity-type":"item","numeric-id":3219578,"id":"Q3219578"},"type":"wikibase-entityid"},"datatype":"wikibase-item"},"type":"statement","qualifiers":{"P1659":[{"snaktype":"value","property":"P1659","hash":"7ca9f56589fa17a96dce7aa44e4b07fba1462a69","datavalue":{"value":{"amount":"+0.8838347","unit":"1"},"type":"quantity"},"datatype":"quantity"}],"P1660":[{"snaktype":"value","property":"P1660","hash":"ba354e87a58191d58d132c60481c945a3234ce85","datavalue":{"value":{"entity-type":"item","numeric-id":6534273,"id":"Q6534273"},"type":"wikibase-entityid"},"datatype":"wikibase-item"}]},"qualifiers-order":["P1659","P1660"],"id":"Q1866537$EB3F078D-FCAE-4A23-A71F-4B1C90B4EF2F","rank":"normal"},{"mainsnak":{"snaktype":"value","property":"P1643","hash":"b646b818f170d19195666d435f25328fdfa3db1c","datavalue":{"value":{"entity-type":"item","numeric-id":3995233,"id":"Q3995233"},"type":"wikibase-entityid"},"datatype":"wikibase-item"},"type":"statement","qualifiers":{"P1659":[{"snaktype":"value","property":"P1659","hash":"04e0ab7dbbf484a0a639ee2f69f17c0e2e6615f6","datavalue":{"value":{"amount":"+0.8831638","unit":"1"},"type":"quantity"},"datatype":"quantity"}],"P1660":[{"snaktype":"value","property":"P1660","hash":"ba354e87a58191d58d132c60481c945a3234ce85","datavalue":{"value":{"entity-type":"item","numeric-id":6534273,"id":"Q6534273"},"type":"wikibase-entityid"},"datatype":"wikibase-item"}]},"qualifiers-order":["P1659","P1660"],"id":"Q1866537$CAD495B6-33C4-474E-A9C5-1E704DE8BEDA","rank":"normal"}]},"sitelinks":{"mardi":{"site":"mardi","title":"Einf\u00fchrung in die Wahrscheinlichkeitstheorie und Statistik","badges":[],"url":"https://portal.mardi4nfdi.de/wiki/Einf%C3%BChrung_in_die_Wahrscheinlichkeitstheorie_und_Statistik"}}}}}