{"entities":{"Q2879056":{"pageid":2889776,"ns":120,"title":"Item:Q2879056","lastrevid":79646042,"modified":"2026-05-06T14:23:54Z","type":"item","id":"Q2879056","labels":{"en":{"language":"en","value":"Birds and frogs. Translated from the English by Jochem Berlemann and Marietta Ehret"}},"descriptions":{"en":{"language":"en","value":"scientific article; zbMATH DE number 6340937"}},"aliases":{},"claims":{"P31":[{"mainsnak":{"snaktype":"value","property":"P31","hash":"fd5912e4dab4b881a8eb0eb27e7893fef55176ad","datavalue":{"value":{"entity-type":"item","numeric-id":56887,"id":"Q56887"},"type":"wikibase-entityid"},"datatype":"wikibase-item"},"type":"statement","id":"Q2879056$B8A53712-7036-4C17-8A73-A400ABE62940","rank":"normal"}],"P225":[{"mainsnak":{"snaktype":"value","property":"P225","hash":"d6df0a245de9c0ccd4092f8dc7d54fee7d235e75","datavalue":{"value":"1295.01001","type":"string"},"datatype":"external-id"},"type":"statement","id":"Q2879056$0A6A54EC-67CD-4451-BCED-90C273BCD043","rank":"normal"}],"P16":[{"mainsnak":{"snaktype":"value","property":"P16","hash":"7f37e25dd546e56e7e4e3753708a880e4500a535","datavalue":{"value":{"entity-type":"item","numeric-id":401770,"id":"Q401770"},"type":"wikibase-entityid"},"datatype":"wikibase-item"},"type":"statement","id":"Q2879056$04F0043E-B40A-4214-B2B5-A58BE3FBC127","rank":"normal"}],"P28":[{"mainsnak":{"snaktype":"value","property":"P28","hash":"565bc5987614f46e32dc98add32d630fe2eeb533","datavalue":{"value":{"time":"+2014-09-08T00:00:00Z","timezone":0,"before":0,"after":0,"precision":11,"calendarmodel":"http://www.wikidata.org/entity/Q1985727"},"type":"time"},"datatype":"time"},"type":"statement","id":"Q2879056$24931052-2136-4543-841D-515DC1C6C630","rank":"normal"}],"P226":[{"mainsnak":{"snaktype":"value","property":"P226","hash":"d8eee669de6cc60363479cab57169b66dd79760a","datavalue":{"value":"01-01","type":"string"},"datatype":"external-id"},"type":"statement","id":"Q2879056$DBB6E0BB-063E-48D7-842F-9EC084D4E6F0","rank":"normal"},{"mainsnak":{"snaktype":"value","property":"P226","hash":"855dfff3c52593115343606bc2418a3b17e5a003","datavalue":{"value":"01A60","type":"string"},"datatype":"external-id"},"type":"statement","id":"Q2879056$B64B9AC1-EA00-4284-935E-20B49E40E894","rank":"normal"},{"mainsnak":{"snaktype":"value","property":"P226","hash":"0e75e2ccd13b51aea3a2e1bb2ce27bc57128d55a","datavalue":{"value":"01A70","type":"string"},"datatype":"external-id"},"type":"statement","id":"Q2879056$C111C135-5900-4D60-A8BB-159ECB42CF39","rank":"normal"},{"mainsnak":{"snaktype":"value","property":"P226","hash":"7dc254c28c16da2fb72710f2e765ef5dda999a8e","datavalue":{"value":"01A72","type":"string"},"datatype":"external-id"},"type":"statement","id":"Q2879056$44A799FC-2C05-456A-8CDE-9E9AB355D3F8","rank":"normal"},{"mainsnak":{"snaktype":"value","property":"P226","hash":"b8fac778e97ae6432b3528aab99d155b26775440","datavalue":{"value":"01A65","type":"string"},"datatype":"external-id"},"type":"statement","id":"Q2879056$7B00D7B5-C838-4306-AAFC-DA41506E0393","rank":"normal"},{"mainsnak":{"snaktype":"value","property":"P226","hash":"7e3623752238dd38b6b48185d2cfacb9cb264bad","datavalue":{"value":"01A67","type":"string"},"datatype":"external-id"},"type":"statement","id":"Q2879056$FD41E2DE-239C-4942-B3BB-9C6F451A170E","rank":"normal"}],"P1451":[{"mainsnak":{"snaktype":"value","property":"P1451","hash":"cd4904b976bcd5bce920ca978251bec7b0f3792d","datavalue":{"value":"6340937","type":"string"},"datatype":"external-id"},"type":"statement","id":"Q2879056$D8E0DF70-6555-4861-A28A-ECA1BA28F6C7","rank":"normal"}],"P1460":[{"mainsnak":{"snaktype":"value","property":"P1460","hash":"57f7fea50d2ce1b39b695c4a1313582eed405e38","datavalue":{"value":{"entity-type":"item","numeric-id":5976449,"id":"Q5976449"},"type":"wikibase-entityid"},"datatype":"wikibase-item"},"type":"statement","id":"Q2879056$D05422A7-6A7D-436C-9D3A-7C4E8041EDBD","rank":"normal"}],"P159":[{"mainsnak":{"snaktype":"value","property":"P159","hash":"f63cbc3b45a3e6aa3643ba843555c3fe591f1ab0","datavalue":{"value":{"text":"Birds and frogs. Translated from the English by Jochem Berlemann and Marietta Ehret","language":"en"},"type":"monolingualtext"},"datatype":"monolingualtext"},"type":"statement","id":"Q2879056$768C4700-FC4D-4121-9E78-F70491A1F072","rank":"normal"}],"P200":[{"mainsnak":{"snaktype":"value","property":"P200","hash":"956f109d3a0f71da87f2ca929b8e750627742983","datavalue":{"value":{"entity-type":"item","numeric-id":6773806,"id":"Q6773806"},"type":"wikibase-entityid"},"datatype":"wikibase-item"},"type":"statement","id":"Q2879056$864B4506-C3EC-48BE-A657-F1A8202B843B","rank":"normal"}],"P1448":[{"mainsnak":{"snaktype":"value","property":"P1448","hash":"989392479f16ef904aa2111de587293b0f222eaf","datavalue":{"value":"Freeman Dysons ber\u00fchmte Einsteinrede von 2008 liegt hier erstmals in deutscherNEWLINE\u00dcbersetzung vor. Der neue Kleinverlag e-enterprise startet mit diesem B\u00fcchleinNEWLINEeine Reihe unter dem Motto ``Die weltweit besten mathematischen Artikel im 21.NEWLINEJahrhundert'', die wichtige und f\u00fcr ein breiteres Publikum bestimmte TexteNEWLINEber\u00fchmter Mathematiker auf deutsch zug\u00e4nglich machen will.NEWLINENEWLINENEWLINENEWLINEDas vorliegende B\u00fcchlein enth\u00e4lt nicht nur eine \u00dcbersetzung des Vortrags, derNEWLINEOriginal in [Notices Am. Math. Soc. 56, No. 2, 212--223 (2009; Zbl 1155.01004)]NEWLINEerschienen ist, sondern dar\u00fcber hinaus neue Illustrationen, die einige derNEWLINEvorgestellten mathematischen Probleme zus\u00e4tzlich veranschaulichen. Die ebenfallsNEWLINEenthaltenen, kunstvollen Fotografien von Yuuichirou Yamanishi haben zwar keinenNEWLINEdirekten Bezug zum Vortragstext, machen das Buch aber zu einem wirklich sch\u00f6nenNEWLINEkleinen Band, der auch erschwinglich ist.NEWLINENEWLINENEWLINENEWLINEMathematiker werden in diesem Text von Dyson in ``V\u00f6gel'' undNEWLINE``Fr\u00f6sche'' unterschieden. Er sagt: ``V\u00f6gel fliegen hoch in der Luft und pr\u00fcfenNEWLINEvielf\u00e4ltigste Perspektiven der Mathematik bis zum fernen Horizont. Sie habenNEWLINEgro\u00dfes Vergn\u00fcgen an Konzepten, die unsere Ideen vereinigen. Sie bringenNEWLINEdiverse Probleme aus verschiedenen Teilen der Landschaft zusammen. Fr\u00f6sche lebenNEWLINEunten im Dreck und sehen nur die Blumen, die in ihrer N\u00e4he wachsen. Sie erfreuenNEWLINEsich an DetailsNEWLINEspezieller Objekte und sie l\u00f6sen Probleme, eins nach dem anderen. Ich binNEWLINEzuf\u00e4llig ein Frosch, aber viele meiner besten Freunde sind V\u00f6gel. Das HauptthemaNEWLINEmeiner Rede heute Abend ist Folgendes: Die Mathematik braucht beides, V\u00f6gel undNEWLINEFr\u00f6sche. [\\dots] Es ist t\u00f6richt zu sagen, da\u00df V\u00f6gel besser sind alsNEWLINEFr\u00f6sche, weil sie weiter sehen k\u00f6nnen, oder da\u00df Fr\u00f6sche besser sind, daNEWLINEsie tiefer in die Details sehen k\u00f6nnen. Die Welt der Mathematik ist beides,NEWLINEweitsichtig und tiefgehend und wir brauchen V\u00f6gel und Fr\u00f6sche, um sie zuNEWLINEuntersuchen.''NEWLINENEWLINENEWLINENEWLINENach dieser Einleitung folgt ein Spaziergang durch die neuere Geschichte derNEWLINEMathematik, in dessen Verlauf verschiedene bedeutende Mathematiker und mathematischeNEWLINEProbleme unter dem oben genannten Gesichtspunkt beleuchtet werden.NEWLINENEWLINENEWLINENEWLINEEr beginnt mit Ren\u00e9 Descartes (ein ``Vogel'') und Francis Bacon (ein ``Frosch''),NEWLINEdie Dyson als Begr\u00fcnder der modernen Wissenschaft ansieht, und kommt im n\u00e4chstenNEWLINEKapitel zu Schr\u00f6dinger und seinerNEWLINEWellengleichung, zu Liegruppen und Quantenmechanik, schlie\u00dflich zuNEWLINEQuasikristallen und der riemannschen Vermutung (wobei Dyson sich hier doch auch alsNEWLINEein ``Vogel'' bet\u00e4tigt).NEWLINENEWLINENEWLINENEWLINEWeitere Kapitel stellen die Mathematiker Abram Besikowitsch, Hermann Weyl, FrankNEWLINEYang, Yuri Manin und John von Neumann und deren mathematische Errungenschaften alsNEWLINEV\u00f6gel oder Fr\u00f6sche vor. Schlie\u00dflich spricht er in weiteren Kapiteln \u00fcberNEWLINEdie Probleme, die das schwache Chaos aufwirft, sowie kritisch \u00fcber dieNEWLINEString-Theorie, die er f\u00fcr eine Mode h\u00e4lt, die, obwohl ein ``wundersch\u00f6nerNEWLINETeil der Reinen Mathematik'', insofern gef\u00e4hrlich sei, als sie tausende potentielleNEWLINEWissenschaftskarrieren vernichten k\u00f6nne.NEWLINENEWLINENEWLINENEWLINEInsgesamt ist dies ein wirklich sehr anregender Text, der jedemNEWLINEMathematiker, aber auch jedem Physiker sowie Studenten dieserNEWLINEFachrichtungen w\u00e4rmstens als Lekt\u00fcre empfohlen werden kann.","type":"string"},"datatype":"string"},"type":"statement","id":"Q2879056$F23A0A8A-8900-4EEC-A6AA-192E7BE0C597","rank":"normal"}],"P1447":[{"mainsnak":{"snaktype":"value","property":"P1447","hash":"3fbdfb8333b6428cacb3934f8724179f70ba38d3","datavalue":{"value":{"entity-type":"item","numeric-id":591024,"id":"Q591024"},"type":"wikibase-entityid"},"datatype":"wikibase-item"},"type":"statement","id":"Q2879056$4FC2FE20-490C-4F7D-891B-4BACE44BCE9B","rank":"normal"}],"P1643":[{"mainsnak":{"snaktype":"value","property":"P1643","hash":"1b4162c8425916732d2d2c4ca4aa1f461ecc4bf2","datavalue":{"value":{"entity-type":"item","numeric-id":3600677,"id":"Q3600677"},"type":"wikibase-entityid"},"datatype":"wikibase-item"},"type":"statement","qualifiers":{"P1659":[{"snaktype":"value","property":"P1659","hash":"89e6aad9e16631025dfcebdae164dc1ff2095081","datavalue":{"value":{"amount":"+0.8722107410430908","unit":"1"},"type":"quantity"},"datatype":"quantity"}],"P1660":[{"snaktype":"value","property":"P1660","hash":"a327a09ea0305e98d5cf33bd4036320e19f2aed0","datavalue":{"value":{"entity-type":"item","numeric-id":6821328,"id":"Q6821328"},"type":"wikibase-entityid"},"datatype":"wikibase-item"}]},"qualifiers-order":["P1659","P1660"],"id":"Q2879056$B69C4DED-F6C9-47BF-947B-E045F15D1FD9","rank":"normal"},{"mainsnak":{"snaktype":"value","property":"P1643","hash":"3aebfd8d6973fce4955b6383897e020ee4ad83ef","datavalue":{"value":{"entity-type":"item","numeric-id":5245893,"id":"Q5245893"},"type":"wikibase-entityid"},"datatype":"wikibase-item"},"type":"statement","qualifiers":{"P1659":[{"snaktype":"value","property":"P1659","hash":"2925e593a9cffa9841db533c8b0f4f3f4cec2fb6","datavalue":{"value":{"amount":"+0.8119758367538452","unit":"1"},"type":"quantity"},"datatype":"quantity"}],"P1660":[{"snaktype":"value","property":"P1660","hash":"a327a09ea0305e98d5cf33bd4036320e19f2aed0","datavalue":{"value":{"entity-type":"item","numeric-id":6821328,"id":"Q6821328"},"type":"wikibase-entityid"},"datatype":"wikibase-item"}]},"qualifiers-order":["P1659","P1660"],"id":"Q2879056$502F008C-90F7-4EEF-9FCC-EC4198132EFF","rank":"normal"},{"mainsnak":{"snaktype":"value","property":"P1643","hash":"d19edbeeb3b5fadc1cea32a8fb0122b74aabb601","datavalue":{"value":{"entity-type":"item","numeric-id":4631918,"id":"Q4631918"},"type":"wikibase-entityid"},"datatype":"wikibase-item"},"type":"statement","qualifiers":{"P1659":[{"snaktype":"value","property":"P1659","hash":"70dd123ac3d12d961afef075fc68e4ff8f711ab3","datavalue":{"value":{"amount":"+0.7531450986862183","unit":"1"},"type":"quantity"},"datatype":"quantity"}],"P1660":[{"snaktype":"value","property":"P1660","hash":"a327a09ea0305e98d5cf33bd4036320e19f2aed0","datavalue":{"value":{"entity-type":"item","numeric-id":6821328,"id":"Q6821328"},"type":"wikibase-entityid"},"datatype":"wikibase-item"}]},"qualifiers-order":["P1659","P1660"],"id":"Q2879056$0A3E83E3-E1E1-46AF-B0E0-5B2B2E991D3D","rank":"normal"},{"mainsnak":{"snaktype":"value","property":"P1643","hash":"46832f14c6d5114296726bd4131d468af4dcc4df","datavalue":{"value":{"entity-type":"item","numeric-id":776641,"id":"Q776641"},"type":"wikibase-entityid"},"datatype":"wikibase-item"},"type":"statement","qualifiers":{"P1659":[{"snaktype":"value","property":"P1659","hash":"31c02be411dd42d582c17142638493cd1eb513a0","datavalue":{"value":{"amount":"+0.7248966693878174","unit":"1"},"type":"quantity"},"datatype":"quantity"}],"P1660":[{"snaktype":"value","property":"P1660","hash":"a327a09ea0305e98d5cf33bd4036320e19f2aed0","datavalue":{"value":{"entity-type":"item","numeric-id":6821328,"id":"Q6821328"},"type":"wikibase-entityid"},"datatype":"wikibase-item"}]},"qualifiers-order":["P1659","P1660"],"id":"Q2879056$F1E7CD1F-7457-45E4-B5A3-635C3E3BA9BD","rank":"normal"},{"mainsnak":{"snaktype":"value","property":"P1643","hash":"4599eeec74cb7f7fb10d3d4263df8c14a9a38c2b","datavalue":{"value":{"entity-type":"item","numeric-id":3068072,"id":"Q3068072"},"type":"wikibase-entityid"},"datatype":"wikibase-item"},"type":"statement","qualifiers":{"P1659":[{"snaktype":"value","property":"P1659","hash":"13a5f7a59a615e89e0b4ed7b98d36cb1f32e7ec0","datavalue":{"value":{"amount":"+0.690311849117279","unit":"1"},"type":"quantity"},"datatype":"quantity"}],"P1660":[{"snaktype":"value","property":"P1660","hash":"a327a09ea0305e98d5cf33bd4036320e19f2aed0","datavalue":{"value":{"entity-type":"item","numeric-id":6821328,"id":"Q6821328"},"type":"wikibase-entityid"},"datatype":"wikibase-item"}]},"qualifiers-order":["P1659","P1660"],"id":"Q2879056$115A35EB-8BBD-436E-BE45-9825C033537F","rank":"normal"}]},"sitelinks":{"mardi":{"site":"mardi","title":"Birds and frogs. Translated from the English by Jochem Berlemann and Marietta Ehret","badges":[]}}}}}